Hướng dẫn lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não

Cập nhật: 13/10/2021 17:32 | Người đăng: Nguyễn Hằng

Tai biến mạch máu não (đột quỵ não) có thể gây nguy hiểm cho người bệnh do tình trạng tắc hoặc vỡ động mạch. Bởi vậy bạn phải biết cách lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não để giúp phòng ngừa, đồng thời làm giảm biến chứng cho người bệnh. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây nhé.

1. Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não

1.1. Thay đổi chế độ ăn uống cho bệnh nhân tai biến mạch máu não

Nguyên nhân gây ra bệnh tai biến có rất nhiều, trong đó phải kể đến là do chế độ ăn uống. Bởi vậy, kế hoạch chăm sóc người bệnh tai biến mạch máu não là phải điều chỉnh chế độ ăn uống. Tình trạng thừa hoặc thiếu chất cũng là yếu tố gây bệnh nên áp dụng chế độ dinh dưỡng khoa học tốt cho người tai biến:

Bệnh tai biến mạch máu não ảnh hưởng nghiêm trọng đến người bệnh
Bệnh tai biến mạch máu não ảnh hưởng nghiêm trọng đến người bệnh
  • Vitamin và chất khoáng: 

Các loại rau củ, hoa quả chín và sữa có chứa hàm lượng lớn các chất khoáng và vitamin tốt cho cơ thể. Điển hình là kali giúp lợi tiểu, giảm huyết áp đồng thời chống lại tình trạng toan của cơ thể. 

Một số nghiên cứu cho thấy, mỗi ngày nên bổ sung ít nhất 300mcg axit folic sẽ giúp làm giảm 13% nguy cơ bệnh tim và 20% nguy cơ đột quỵ so với người dùng dưới 136mcg/ngày. Hàm lượng Axit folic được tìm thấy nhiều trong các loại đậu, rau xanh, gạo, mì và các loại quả có vị chua,… Ngoài ra có thể dùng đậu tương lên men nguồn gốc từ Nhật Bản tốt cho người bị tai biến, bởi chúng có chứa lượng lớn enzym nattokinase rất tốt.

  • Đạm (protein): 

Mỗi người, cơ thể người chỉ nên thu nạp 0,8g/kg cân nặng. Khi lập kế hoạch chăm sóc người bệnh tai biến mạch máu não tốt nhất hãy chọn các loại thực phẩm có ít cholesterol và nhiều đạm thực vật bao gồm đậu tương, đậu đỗ và đậu phụ và đạm động vật như cá, sữa, thịt nạc… Còn với những người bệnh suy thận nên chú ý giảm lượng đạm từ 0,4 – 0,6g/kg cân nặng/ngày.

  • Chất béo: 

Mỗi ngày chỉ nên giữ ở mức 25 – 30g, trong đó 1/3 là chất béo động vật còn lại là  2/3 là chất béo thực vật như vừng, lạc. Một số nghiên cứu cho thấy, các loại axit béo trong dầu thực vật sẽ có khả năng làm giảm nguy cơ bị đột quỵ, nhất là do cục máu đông trong lòng mạch máu não.

  • Năng lượng mỗi ngày

Với bệnh nhân tai biến mạch máu não thì cần phải giảm bớt năng lượng trong khẩu phần ăn. Đó là cách để giúp người bệnh tránh bị tăng cân, giảm bớt áp lực cho tuần hoàn và bộ máy tiêu hóa. Mỗi ngày chỉ nên dùng khoảng 30 – 35 Kcal/ kg cân nặng. Nên chú ý cho người bệnh dùng nhiều loại rau củ, đậu đỗ, cơm, mỳ, bún, miến vừa bổ sung đủ năng lượng vừa tốt cho cơ thể.

Tốt nhất hãy lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến bằng những loại thức ăn dễ hấp thu và dễ tiêu hóa dưới dạng mềm, lỏng như súp, cháo, sữa. Tốt nhất hãy chia nhỏ bữa ăn thành 3 – 4 bữa/ngày, không nên ăn quá no trong 1 bữa. Đồng thời cần phải hạn chế các đồ lên men, các chất gây kích thích như gia vị cay, nóng, cà phê, rượu, chè…

Bệnh nhân tai biến thường sẽ bị tụ máu ở tĩnh mạch gây phù do không bài tiết được nhiều muối và thận yếu. Cần phải chú ý việc bổ sung nước cho cơ thể phải phụ thuộc vào lượng nước tiểu bài tiết trong 24 giờ. Đồng thời giảm thiểu lượng ăn muối ở mức 4 – 5g/ngày để làm giảm gánh nặng cho thận hoạt động hiệu quả.

1.2. Chăm sóc cho người tai biến với chế độ tập luyện hàng ngày

Lập kế hoạch chăm sóc người bệnh tai biến mạch máu não bằng các bài tập luyện hàng ngày là rất quan trọng. Bạn có thể hỗ trợ cho bệnh nhân tập từ những bài cơ bản đến nâng cao tùy theo mức độ hồi phục của người bệnh.

lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não
Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não

Với bệnh nhân phải nằm một chỗ thì cần chú ý đổi tư thế nằm ngửa, nằm nghiêng trái, phải giúp chống loét, mỗi ngày vệ sinh răng miệng 2-3 lần. Hàng ngày xoa bóp các cơ để vận động khớp tay, chân để lưu thông mạch máu, tránh cơ cứng, teo cơ. Những bài tập nhẹ, thường xuyên giúp bệnh nhân nhanh chóng phục hồi.

Sau khi xuất viện, người bệnh tai biến cần phải được chăm sóc, vận động tài nhà hoặc tại phòng tập vật lý trị liệu. Với những công việc sinh hoạt hàng ngày, bạn hãy cố gắng có người bệnh tự làm để giúp họ được độc lập và phục hồi sớm. Tuy nhiên bạn có thể thay đổi một số vận dụng để phù hợp với bệnh nhân.

Các bài tập luyện trong kế hoạch chăm sóc người bệnh tai biến mạch não:

  • Tập chuyển trọng lượng lần lượt sang hai chân: 

Hỗ trợ người bệnh đứng tựa nhẹ vào mép bàn, và đặt hai bàn chân cách nhau khoảng 15 – 20cm, ngang bằng nhau, sau đó hãy dồn trọng lượng của cơ thể lên hai chân. Đồng thời chuyển trọng lượng từ  chân này sang chân kia, giữ vài giây. Thực hiện lặp lại hàng ngày.

  • Tập đứng và dồn trọng lượng lần lượt lên hai chân: 

Với bệnh nhân đứng thẳng thì đặt hai bàn chân cách nhau khoảng 15 – 20cm,  hai tay xuôi theo thân và dồn trọng lượng chia đều hai bên chân. Tập chuyển trọng lượng sang chân trái và nhấc chân phải lên khỏi sàn nhà, và tiếp tục đổi bên.

  • Tập đứng thăng bằng: 

Người bệnh hãy đứng thẳng và dồn trọng lực đều hai chân, sau đó tập quay đầy để nhìn ra sau vai, tiếp tục ngửa, cúi, nghiêng đầu, đồng thời phải đưa hai tay lên qua đầu và đưa hai tay sang phải và sang trái.

  • Tập đi bộ

Sau khi đã đứng vững, hãy hỗ trợ người bệnh tập đi bộ ít nhất 15 phút mỗi ngày.

Khi chăm sóc cho người bệnh tai biến mạch máu não bị rối loạn ý thức, ngôn ngữ thì người thân cần phải trao đổi, trò chuyện, để người bệnh có thể nghe và tự đọc được những câu chuyện trên truyền hình, báo chí… Bắt đầu từ những bước đơn giản và dần tăng mức độ khó. 

Trường hợp bệnh nhân bị mất tiếng nói thì cần phải điều trị và tập luyện hàng ngày để dần khôi phục. Bắt đầu bảng những bài tập đếm đơn giản như đếm số, bảng chữ cái. Hãy thực hiện hàng ngày và sau đó cần phải dần tăng độ khó lên bằng cách tập đọc đoạn văn ngắn đến dài và mô tả đồ vật xung quanh. Hãy để cho bệnh nhân có nhiều thời gian nói chuyện để tăng khả năng cải thiện ngôn ngữ.

1.3. Chế độ chăm sóc người bệnh tai biến mạch máu não trong sinh hoạt

Thuốc lá, rượu bia, đồ mặn ...là khắc tinh với người tai biến mạch máu não. Bởi vậy cần tuân thủ chế độ dinh dưỡng và tái khám đúng hẹn của bác sĩ. Tuy nhiên bạn phải kiểm soát các bệnh phối hợp như đái tháo đường, tăng huyết áp… nhằm tránh bệnh tiến triển nặng hơn.

Có chế độ sinh hoạt, làm việc khoa học, tránh căng thẳng đầu óc không tốt cho não.

Đối với người cao tuổi, cần chú ý khi thời tiết thay đổi, nhất là khi trời lạnh cần phải luôn giữ ấm để hạn chế bệnh tái phát.

Công việc chăm sóc người bệnh tai biến mạch máu não đòi hỏi một quá trình kéo dài. Do vậy cần phải có quá trình kiên trì và có những kiến thức cơ bản về  dinh dưỡng, tập luyện, sinh hoạt kết hợp dùng thuốc để đạt hiệu quả.

2. Đào tạo Điều dưỡng viên chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não

Tuyển sinh cao đẳng Điều dưỡng năm 2021
Tuyển sinh cao đẳng Điều dưỡng năm 2021

Như đã biết, việc chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não đòi hỏi phải có kiến thức và kỹ năng chuyên môn tốt. Để thực hiện được thì bạn hãy đăng ký ngành Cao đẳng Điều dưỡng tại trường Cao đẳng Y Khoa Phạm Ngọc Thạch.

Ngôi trường này hoạt động dưới sự chỉ đạo của Bộ Lao động Thương Binh và Xã hội về lĩnh vực Y Dược  với các ngành chính:

  • Cao đẳng Dược (mã ngành 6720201)
  • Cao đẳng Điều dưỡng (mã ngành 6720301)
  • Cao đẳng kỹ thuật phục hồi chức năng (mã ngành 6720603)
  • Trung Cấp Y sỹ Y học cổ truyền

Khóa học Cao đẳng Điều dưỡng 3 năm sẽ giúp bạn được trau dồi đầy đủ về kiến thức chuyên môn và kỹ năng chăm sóc bệnh nhân tai biến. Nhờ vào phương pháp đào tạo đi đôi với thực hành, các bạn sinh viên sẽ tự tin sau khi ra trường có thể làm việc tại các cơ sở y tế trên cả nước. 

Nếu yêu thích ngành Điều dưỡng thì các bạn hãy chuẩn bị hồ sơ để gửi về trường hoặc đăng ký thông tin xét tuyển Online TẠI ĐÂY.

Với những chia sẻ trên đây về việc lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân tai biến mạch máu não hi vọng sẽ hữu ích với bạn đọc. Đừng quên theo dõi bài viết tiếp theo để cập nhật kiến thức liên quan nhé. Chúc bạn sức khỏe!

Thông tin hữu ích khác
lap-ke-hoach-cham-soc-benh-nhan-ung-thu-co-tu-cung-an-toan Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân ung thư cổ tử cung an toàn Ung thư cổ tử cung là một bệnh lý phụ khoa nguy hiểm với chị em ngày nay. Căn bệnh này hoàn toàn chữa khỏi nếu được phát hiện sớm, người bệnh cần... lap-ke-hoach-cham-soc-benh-nhan-basedow Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân Basedow đúng cách Bệnh Basedow còn được gọi là cường giáp, đây là bệnh nội tiết thường xảy ra ở nữ giới. Bệnh này có thể gây tử vong do suy tim, bởi vậy cần phát... phac-do-chong-soc Phác đồ chống sốc phản vệ mới nhất của Bộ Y Tế 2021 Sốc phản vệ là mức độ phản vệ mạnh nhất, cực kỳ nguy hiểm và đe dọa đến tính mạng của con người. Bởi vậy, cần phải phát hiện nhanh chóng những dấu... huong-dan-cham-soc-benh-nhan-xuat-huyet-tieu-hoa-an-toan Hướng dẫn chăm sóc bệnh nhân xuất huyết tiêu hóa an toàn Xuất huyết tiêu hóa là một bệnh lý đường tiêu hóa cực kỳ nguy hiểm, cần được chẩn đoán và điều trị phức tạp. Trong quá trình đó cần phải có người... lap-ke-hoach-cham-soc-benh-nhan-sut-tri-tue Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân sút trí tuệ an toàn, hiệu quả Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân sút trí tuệ là công việc quan trọng để chăm sóc người bệnh bị suy giảm nhận thức và phụ thuộc vào người khác. Đòi... cham-soc-benh-nhan-roi-loan-tien-dinh Lập kế hoạch chăm sóc bệnh nhân rối loạn tiền đình cụ thể và hiệu quả Trong thời buổi công nghệ hiện đại ngày nay kéo theo khá nhiều căn bệnh phổ biến, phải kể đến là bệnh rối loạn tiền đình. Để giảm tổn thương và...
Xem thêm >>