Kinh nghiệm sử dụng thuốc kháng sinh an toàn khi mang thai

Cập nhật: 06/11/2019 10:40 | Người đăng: Lường Toán

Phụ nữ mang thai nên hạn chế uống thuốc điều trị bệnh vì có thể khiến cho sự phát triển của thai nhi bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, trong trường hợp bắt buộc phải sử dụng thuốc thì nên sử dụng thuốc kháng sinh như thế nào để an toàn cho phụ nữ mang thai? Kinh nghiệm sử dụng thuốc kháng sinh an toàn khi mang thai được chia sẻ trong bài viết sau đây sẽ giúp cho các bạn giải đáp được những thắc mắc này.


Phụ nữ mang thai nên hạn chế uống thuốc điều trị bệnh vì có thể khiến cho sự phát triển của thai nhi bị ảnh hưởng

Thuốc kháng sinh

Thuốc kháng sinh chính là những loại thuốc có tác dụng chống nhiễm khuẩn, kháng virus và chống nấm. Các loại thuốc kháng sinh phổ biến nhất hiện nay chính là: 

  • Tetracycline (Sumycin) hoặc ampicillin: đây là loại thuốc kháng sinh có phổ rộng, có thể tấn công được một loạt các loại bệnh do vi khuẩn gây ra.
  • Penicillin (PenVK): đây là một loại thuốc kháng sinh có phổ hẹp và chỉ tấn công vào một số bệnh nhiễm trùng cụ thể.
  • Thuốc sulfa (trimethoprim-sulfamethoxazole, Septra).

Trên thực tế, có những loại vi khuẩn có khả năng kháng kháng sinh tự nhiên rất mạnh mẽ như: trực khuẩn gram âm Campylobacter, Vibrio, Shigella và Salmonella. Khác với những loại vi khuẩn khác, trực khuẩn gram âm có lớp màng kép bao quanh mỗi tế bào giúp cho chúng dẻo dai hơn trong khi chống lại những loại thuốc kháng sinh.

Đối với những trường hợp kê đơn thuốc kháng sinh khi không thực sự cần thiết thì người bệnh sẽ có thể gặp phải những rủi ro không đáng có, đặc biệt là đối với trẻ nhỏ cùng với phụ nữ trong thời kỳ mang thai vì đây chính là những đối tượng có nguy cơ bị phơi nhiễm rất cao.

Sử dụng thuốc kháng sinh trong thời kỳ mang thai

Căn cứ quyết định điều trị bằng kháng sinh

Vì thai nhi chưa hoàn toàn trưởng thành, các mô và cơ quan mới chỉ bắt đầu phát triển nên các loại thuốc kháng sinh sẽ rất dễ khiến cho thai nhi bị tổn hại, đặc biệt là ở trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Một số loại thuốc có thể gây ra dị tật bẩm sinh nhưng cũng có một số loại thuốc hoàn toàn vô hại đối với thai nhi

Sử dụng thuốc kháng sinh trong thời kỳ mang thai sẽ còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố khác nhau như: 

  • Thời gian dùng kháng sinh.
  • Tác dụng phụ;
  • Liều lượng;
  • Thời điểm của thai kỳ;
  • Loại kháng sinh;

Khi kê đơn thuốc kháng sinh cho phụ nữ đang mang thai, bác sĩ sẽ phụ thuộc vào những yếu tố như: khả năng kháng thuốc, sinh vật mục tiêu cần tiêu diệt và nguy cơ ảnh hưởng xấu đến thai nhi. Rất hiếm có một loại thuốc nào được chống chỉ định trong mọi tình huống. Khi tiêm hoặc uống thuốc kháng sinh, bác sĩ điều trị sẽ giải thích kỹ lưỡng về tình trạng cũng như các kết hợp những biện pháp khác nhau để có thể cân bằng được lợi ích cùng với rủi ro khi điều trị bằng thuốc kháng sinh.

Loại kháng sinh an toàn cho thai kỳ

Sau đây chính là một số loại thuốc kháng sinh được xem là an toàn đối với phụ nữ trong quá trình mang thai:

  • Clindamycin.
  • Erythromycin;
  • Cephalosporin, bao gồm cefaclor và cephalexin;
  • Penicillin, bao gồm amoxicillin và ampicillin;

Những loại thuốc có nguy cơ rủi ro cao đối với phụ nữ mang thai

Có một số loại thuốc kháng sinh được cho là có nguy cơ gây rủi ro cao trong thời kỳ mang thai. Tetracycline là loại thuốc có khả năng làm mất màu răng của những em bé đang trong thời kỳ phát triển. Chính vì thế, khi thai nhi được 15 tuần tuổi trở lên được khuyến cáo không nên sử dụng loại thuốc này.

Thuốc kháng sinh sulfa thường được sử dụng kết hợp cùng với kháng sinh trimethoprim có trong thuốc Septra hoặc Bactrim để điều trị bệnh nhiễm trùng tiết niệu và một số loại bệnh nhiễm trùng khác. Mặc dù bản thân thuốc kháng sinh Septra không gây ra dị tật bất thường và an toàn nếu như sử dụng khi mang thai trong giai đoạn đầu nhưng có thể sẽ khiến cho trẻ sơ sinh bị vàng da và loại thuốc này thường không được chỉ định sử dụng trong giai đoạn sau của thai kỳ.


Trên thực tế, các nhà khoa học không thể thử nghiệm được mức độ an toàn khi sử dụng thuốc kháng sinh trong thời kỳ mang thai trên cơ thể của con ngườ

Phân loại kháng sinh dựa theo nguy cơ cho thai nhi

Trên thực tế, các nhà khoa học không thể thử nghiệm được mức độ an toàn khi sử dụng thuốc kháng sinh trong thời kỳ mang thai trên cơ thể của con người. Chính vì thế, các bác sĩ sẽ thường dựa vào những dữ liệu nghiên cứu dựa trên động vật và kinh nghiệm y khoa thực tiễn để đưa ra quyết định có nên kê đơn sử dụng thuốc kháng sinh cho phụ nữ mang thai hay không.

Hệ thống phân loại thuốc kháng sinh có liên quan đến nguy cơ ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của thai nhi theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) cụ thể như sau:

Loại A: Nhóm thuốc kháng sinh loại A không có nguy cơ gây ra ảnh hưởng đối với thai nhi trong 3 tháng đầu thai kỳ.

Loại B: Thông qua việc thử nghiệm trên động vật, các nhà khoa học đã chứng minh được các loại thuốc kháng sinh nhóm B có nguy cơ đối với thai nhi. Tuy nhiên vẫn chưa có kết luận chính xác ở phụ nữ mang thai.

Loại C: Một số cuộc thí nghiệm trên động vật đã cho thấy các loại thuốc kháng sinh nhóm C có thể gây ra tác dụng phụ đối với thai nhi. Tác dụng phụ thường gặp là dị tật bẩm sinh và nghiêm trọng hơn là có thể tử vong. Chính vì thế, nhóm thuốc này chỉ được kê toa khi lợt ích điều trị vượt trội hơn hẳn nguy cơ tiềm ẩn.

Loại D: Có bằng chứng đã cho thấy rằng các loại thuốc kháng sinh nhóm D có nguy cơ rủi ro rất lớn đối với thai nhi. Tuy nhiên nhóm thuốc này cũng mang lại một số lợi ích vì thế các bác sĩ sẽ cân nhắc sử dụng nhóm thuốc này đối với từng trường hợp cụ thể.

Loại X: Các dữ liệu nghiên cứu trên động vật và trên cơ thể của con người đã chứng minh được thuốc kháng sinh nhóm X có nguy cơ gây bất thường cho thai nhi vượt xa hơn bất kỳ lợi ích tiềm năng nào nên phụ nữ mang thai tuyệt đối không được sử dụng nhóm thuốc này.

Phần lớn các nhóm thuốc kháng sinh chưa được thử nghiệm và kiểm soát trên cơ thể người. Do đó, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đã phân loại thuốc kháng sinh nhóm A và B là nhóm thuốc an toàn đối với thai phụ.

Khi thai phụ gặp phải vấn đề về sức khỏe và đang băn khoăn không biết có nên sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị hay không, nếu có thì sẽ cần phải sử dụng loại thuốc nào với liều lượng là bao nhiêu để không gây ra ảnh hưởng đối với thai nhi thì các bạn sẽ cần phải có sự tư vấn cụ thể của bác sĩ.

Hy vọng những thông tin trong bài viết sau đây sẽ giúp cho phụ nữ mang thai có thêm kiến thức về cách sử dụng thuốc kháng sinh an toàn để các bạn có thể đưa ra lựa chọn có lợi nhất cho cả mẹ và bé.

Nguồn: Cao đẳng Y khoa Phạm Ngọc Thạch tổng hợp

Thông tin hữu ích khác
ruot-non-co-cau-tao-chuc-nang-gi-u-ruot-non-co-dang-nao Ruột non có cấu tạo, chức năng gì? U ruột non có dạng nào? Thức ăn sau khi đi vào cơ thể sẽ được hấp thu dinh dưỡng ở ruột non. Đây là một bộ phận quan trọng trong hệ tiêu hóa người. Vậy khi gặp những vấn... thuoc-alverin-co-tac-dung-gi-mot-so-luu-y-khi-su-dung-thuoc-alverin Thuốc Alverin có tác dụng gì? Một số lưu ý khi sử dụng thuốc Alverin Thuốc Alverin có tác dụng gì? Liều dùng và cách dùng thuốc như thế nào? Câu hỏi này đang nhận được rất nhiều sự quan tâm của bạn đọc. Thông tin chi... cach-su-dung-nhiet-ke-thuy-ngan-nhu-the-nao-xu-ly-nhiet-ke-thuy-ngan-bi-vo Cách sử dụng nhiệt kế thủy ngân như thế nào? Xử lý nhiệt kế thủy ngân bị vỡ Nhiệt kế thủy ngân là dụng cụ y tế phổ biến để đo thân nhiệt cơ thể tiện lợi và dễ dàng. Tuy nhiên cần phải sử dụng nhiệt kế một cách an toàn để... loi-ich-cua-yoga-cho-ba-bau-nhung-bai-tap-an-toan-nhat-khi-mang-thai Lợi ích của Yoga cho bà bầu ? Những bài tập an toàn nhất khi mang thai Yoga là một môn tập rất tốt cho cơ thể với bất kỳ nam và nữ. Nó giúp duy trì sự dẻo dai cho cơ thể đồng thời tác động tích cực đến bộ não và toàn... benh-giun-chi-la-gi-chung-thuong-ky-sinh-o-dau Bệnh giun chỉ là gì? Chúng thường ký sinh ở đâu? Giun chỉ là một loại ký sinh trùng trên người, chúng có thể gây ra những hậu quả nặng nề làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Vậy giun chỉ ký sinh... dut-day-chang-co-nguy-hiem-khong-cach-dieu-tri-benh-nhu-the-nao Đứt dây chằng có nguy hiểm không? Cách điều trị bệnh như thế nào Đứt dây chằng chéo có thể làm ảnh hưởng đến hoạt động đi lại của người bệnh, nếu không phát hiện sớm và điều trị thì có thể gây ra nhiều biến...
Xem thêm >>